İngilizce Kelime Ezberleme: Unutmamak İçin Bilimsel 7 Yol

İngilizce kelime ezberleme denince çoğumuzun aklına aynı sahne gelir: Elde uzun bir liste, kelimeler defalarca okunur, o akşam hepsi tanıdık gelir, birkaç gün sonra çoğu silinip gider. Sorun sizin hafızanızda değil, yöntemdedir. Bu rehberde kelimelerin kalıcı olması için araştırmaların gerçekten neyi önerdiğini yedi somut yöntemle anlatıyor, ardından her gün uygulayabileceğiniz 10 dakikalık bir rutin veriyoruz. Örnek kelimelerin tamamını Türkçe konuşanlar için hazırladığımız İngilizce kelime listelerinde bulabilirsiniz. Hepsini uygulamalı olarak çalışmak isterseniz 16Word ile İngilizce sayfasına da göz atabilirsiniz.

Güncellendi 4 Kasım 2026 · 7 dk okuma

اقرأ هذا الدليل بالعربية

İngilizce kelime ezberleme neden çoğu zaman tutmaz?

Hermann Ebbinghaus 1885'te unutma eğrisini tanımladı. Buna göre yeni öğrenilen bilgi tekrar edilmezse en hızlı ilk günlerde kaybolur. Liste okumak bu kaybı pek durdurmaz, çünkü okurken kelimeyi yalnızca tanırsınız, hatırlamak için beyninizi zorlamazsınız. Karpicke ve Roediger'in 2008'de Science dergisinde yayımlanan çalışmasında öğrenciler 40 Svahilice–İngilizce kelime çifti öğrendi. Her çift için test edilmeye devam eden öğrenciler bir hafta sonra kelimelerin yaklaşık %80'ini hatırladı. Bir kez hatırladıkları çiftlerde testi bırakıp yalnızca tekrar çalışmayı sürdürenlerde bu oran yaklaşık %36'da kaldı.

1. Tekrar okumak yerine kendinizi test edin

Nasıl yapılır: Listede İngilizce sütununu elinizle ya da bir kâğıtla kapatın. Türkçe anlamı okuyun, İngilizcesini yüksek sesle söyleyin ya da yazın, sonra kâğıdı kaldırıp kontrol edin. Hatırlayamazsanız birkaç saniye zorlayın, ancak ondan sonra bakın. Örnek: “randevu” yazıyor; aklınıza appointment gelene kadar bekleyin, sonra kontrol edin. Bu kısa zorlanma, Karpicke ve Roediger'in deneyinde farkı yaratan şeyin ta kendisi. Kelime bir kez doğru geldi diye onu listeden hemen çıkarmayın; deneyde kalıcılığı sağlayan, doğru bilinen kelimelerde de teste devam etmekti.

2. Aralıklı tekrar yapın: 1 gün, 3 gün, 1 hafta, 1 ay

Cepeda ve arkadaşları (2006) yüzlerce deneyi inceledi. Sonuç net: Aynı süreyi tek oturuma sıkıştırmak yerine zamana yaymak, yani aralıklı çalışmak, daha iyi hatırlatıyor. Üstelik bir şeyi ne kadar uzun süre hatırlamak istiyorsanız tekrarlar arasındaki aralıklar da o kadar uzun olmalı. Pratikte şöyle bir takvim işinizi görür (rakamlar kesin kural değil, yaklaşık değerlerdir):

1. Öğrendiğiniz gün: kendinizi bir kez test edin.
2. 1 gün sonra: İlk tekrar. Unutma en hızlı bu aşamada olur.
3. 3 gün sonra: İkinci tekrar.
4. 1 hafta sonra: Üçüncü tekrar.
5. 1 ay sonra: Dördüncü tekrar.
6. Yanlış yaptığınız kelimeyi takvimin başına döndürün, rahatça bildiğiniz kelimenin aralığını uzatın. Örneğin prescription (reçete) ilk haftada iki kez karıştıysa onu ertesi güne yeniden koyun.

3. Alfabetik değil, konuya göre öğrenin

Sözlükte yan yana duran abandon, abbey ve ability arasında hiçbir bağ yoktur, bu yüzden birbirine tutunamazlar. Aynı sahneye ait kelimeler ise birbirini hatırlatır: Hastaneyi düşündüğünüzde appointment, symptom ve prescription bir arada gelir. 41 konudan oluşan kelime listelerimizde her kelimenin Türkçesi, İngilizce Vikisözlük'ün (Wiktionary) çeviri tablosunda aynı anlam için kontrol edildi. Her kelimede Amerikan ve İngiliz IPA okunuşu ile Wikimedia Commons'tan gerçek bir insanın ses kaydı var. Başlamak için birkaç öneri:

• Sınav ve okul için: Okul ve eğitim, Zamirler ve dil bilgisi, Hukuk ve devlet, Hava durumu ve çevre, Teknoloji ve internet
• İş hayatı için: İş dünyası ve ticaret, Banka ve finans, Ofis ve idari işler, Bilişim ve yazılım, Perakende ve satış
• Sektöre özel: Restoran ve mutfak, Otel ve konaklama, Güzellik ve kuaför, İnşaat ve zanaat, Araç kullanma ve teslimat, Güvenlik ve temizlik, Çocuk bakımı ve eğitim, Tarım ve hayvancılık
• Günlük hayat: Günlük hayattan isimler, Alışveriş ve giyim, Ulaşım ve yön tarifi, Acil durum ve güvenlik, Eğlence ve medya, Spor ve fitness
• Temel kelimeler: Renkler, Meyveler, Sebzeler, Baharatlar, Hayvanlar

4. Gerçek bir ses kaydıyla yüksek sesle söyleyin

Sessizce okunan kelime, duyduğunuzda tanınmayabilir. Nasıl yapılır: Listedeki kaydı dinleyin, aynı vurgu ve ünlülerle tekrarlayın, sonra kaydı açmadan bir kez daha söyleyin. İki noktaya özellikle dikkat edin. Vurgu: PHOtograph ile phoTOGrapher aynı kökten gelse de vurguları farklı hecelere düşer. Ünlüler: ship ile sheep, Türkçede tek bir “i” sesine karşılık gelen iki ayrı ünlüyü birbirinden ayırır. Yazılışa güvenmeyin: comfortable yazıldığı kadar çok heceyle söylenmez. Türkçe konuşanların en çok zorlandığı sesler için İngilizce telaffuz rehberimize bakabilirsiniz.

5. Hafta sonu maratonları yerine her gün küçük dozlar

Cumartesi günü üç saat oturup 200 kelime çalışmak verimli görünür, ama aralıklı çalışma üzerine yapılan araştırmalar aynı sürenin günlere yayılmasının daha iyi sonuç verdiğini gösteriyor. Günde 16 yeni kelime az gibi gelebilir, ama bir ayda yaklaşık 480 kelime eder. Hedefinize kaç kelimenin yeteceğini merak ediyorsanız İngilizce için kaç kelime gerekir rehberine göz atın. Nereden başlayacağınızı bilmiyorsanız önce ücretsiz İngilizce seviye testini çözün: A1–B2 arasını ölçüyor, 24 sorudan oluşuyor ve üyelik istemiyor.

6. Her kelimeyi kendi kısa cümlenize yerleştirin

Hazır örnek cümleyi okumak yerine kendi hayatınızdan bir cümle kurun. Kişisel bağı olan cümle daha kolay geri gelir. Örnek: deadline için “The deadline for my report is Friday.”, nephew için “My nephew is five.” Cümle kurarken kelimenin hangi kelimelerle birlikte kullanıldığını da öğrenmiş olursunuz. Türkçe “fotoğraf çekmek” İngilizcede take a photo olur, “karar vermek” ise make a decision. Kelime kelime çeviri yapan biri bunları asla tahmin edemez.

7. Hata listesi tutun ve önce onları tekrar edin

Test sırasında takıldığınız her kelimeyi ayrı bir listeye yazın ve her oturuma o listeyle başlayın. Zaten bildiğiniz kelimeleri tekrar etmek iyi hissettirir ama size pek bir şey kazandırmaz. Zaman, zorlandığınız kelimelere harcanmalı. Örnek: available ile valuable sürekli karışıyorsa ikisini yan yana yazın, her biri için bir cümle kurun ve üst üste iki oturumda doğru bilene kadar listede tutun.

Her gün 10 dakika: Basit bir rutin

1. 2 dakika – Hata listesi: Dün takıldığınız kelimeleri kendinizi test ederek tekrar edin.
2. 3 dakika – Vadesi gelen tekrarlar: 1, 3, 7 ve 30 gün önce öğrendiğiniz kelimeleri, İngilizcesini kapatarak sınayın.
3. 3 dakika – Yeni kelimeler: Tek bir konudan 16 kelime seçin, örneğin Yiyecekler ve restoran. Ses kaydını dinleyip her birini yüksek sesle söyleyin.
4. 2 dakika – Cümleler: Yeni kelimelerden üçü için kendi cümlenizi kurun ve yüksek sesle söyleyin. Takıldıklarınızı hata listesine ekleyin.

Örnek haftalık plan

Sık yapılan hatalar

• Günde 100 kelimelik listeler: Ertesi gün tekrar edemeyeceğiniz kadar çok kelime, unutma eğrisine yem olur. Az ama düzenli çalışın.
• Kelime kelime çeviri: take a photo örneğinde olduğu gibi, Türkçe kalıp İngilizceye birebir aktarılmaz. Kelimeleri cümle içinde öğrenin.
• Tekrarsız öğrenme: Bir kez doğru bilinen kelime öğrenilmiş sayılmaz. Karpicke ve Roediger'in deneyinde testi bırakanların hatırlama oranı yaklaşık %80'den %36'ya düştü.
• Yalnızca okumak: Tanıdık gelmek, hatırlayabilmek demek değildir. Her zaman İngilizceyi kapatıp kendinizi sınayın.

Öğrenmeye devam edin

• Tüm İngilizce kelime listeleri (41 konu)
• Ücretsiz İngilizce seviye testi
• İngilizce için kaç kelime gerekir?
• Türklerin zorlandığı İngilizce sesler
• 16Word ile Almanca öğrenin
• Tüm rehberler