Japonca gramer temelleri: en önemli 8 kural

Türkçe konuşanlara Japonca dilbilgisi şaşırtıcı derecede tanıdık gelir: fiil sona gelir ve küçük ilgeçler sözcüğün arkasından kimin ne yaptığını gösterir. Farkları da var — aynı cümle nezakete göre değişir ve fiiller kişiye, sayıya ya da cinsiyete göre asla çekilmez. Britannica ve İngilizce Vikisözlük’te doğrulanan bu sekiz kural, yeni başlayanın önce ihtiyaç duyduğu şeyleri kapsıyor. Seviyenizi bilmiyor musunuz? Ücretsiz Japonca seviye testini yapın.

Güncellendi · 3 dk okuma

Read this guide in English

Lire ce guide en français

Leer esta guía en español

Ler este guia em português

اقرأ هذا الدليل بالعربية

阅读本指南的中文版

このガイドを日本語で読む

16Word: ücretsiz Japonca seviye testi — yaklaşık 8 dakikada A1’den B2’ye, üyelik gerekmez

1. Fiil sona gelir

Japonca tutarlı bir özne–nesne–yüklem dilidir ve niteleyen, nitelediğinden önce gelir: sıfatlar ve sıfat cümlecikleri isimden, zarflar fiilden önce (Britannica). Tarō-ga ringo-o kau sözcüğü sözcüğüne “Taro elma alır” diye okunur — tıpkı Türkçedeki gibi.

2. İlgeçler kimin ne yaptığını söyler

İsimler hiç biçim değiştirmez; arkalarından gelen küçük ilgeçler işlevlerini gösterir (Britannica). が (ga) fiilin öznesini (Wiktionary), を (o) ise belirtili nesneyi işaretler (Wiktionary) — Türkçedeki -(y)ı eki gibi: Tarō-ga ringo-o kau cümlesinde ga kimin aldığını, o neyin alındığını söyler.

3. は konuyu işaretler

は (wa) bir cümlenin ya da konuşmanın konusunu işaretler (Wiktionary). Britannica’nın örneği: John-wa kita John’dan söz eder — “John’a gelince, geldi” —, John-ga kita ise sadece John’un geldiğini bildirir. A-wa B-da kalıbı çok kullanılır: Kore-wa hon-da, “Bu bir kitaptır” (Britannica).

4. Uyum yok, çoğul yok

Fiiller özneyle kişi, sayı ya da cinsiyet bakımından uyuşmaz; isimler sayı ya da cinsiyet göstermez. Bazıları tekrarlanarak çoğul yapılır — hito-bito “insanlar”, yama-yama “dağlar” — ve bağlamın açık kıldığı şey düpedüz söylenmez: Kaita “yazdım”, “yazdı” ya da “yazdılar” demek olabilir (Britannica).

JaponcaRomajiAnlam
太郎がりんごを買うTarō-ga ringo-o kauTaro elma alır (が özne, を nesne)
山が高いYama-ga taka-iDağ yüksektir (yüklem sıfatın kendisi)
太郎は先生だTarō-wa sensei-daTaro öğretmendir (は konu, だ ek-fiil)

5. Sıfatlar fiiller gibi çekilir

Fiiller ve sıfatlar çekilir ve “olmak” fiili olmadan tek başlarına yüklem olabilir: Yama-ga taka-i, “Dağ yüksektir”. İsimler ve sıfat-isimler ise da ek-fiiline ihtiyaç duyar: Tarō-wa sensei-da, “Taro öğretmendir” (Britannica).

6. Nezaket fiilin parçasıdır

ます (masu) eki, konuşulan kişiye karşı nezaketi ifade eder (Wiktionary). Britannica, eşitler arasında ya da gazete ve kitaplarda kullanılan yalın kaku “yazmak” ile nazik kakimasu’yu karşılaştırır; bunlara sözü edilen kişiyi yücelten o-kaki-ni naru gibi saygı biçimleri ve konuşanı alçaltan o-kaki suru gibi alçakgönüllülük biçimleri eklenir (Britannica). Öğrenciler genellikle masu biçimiyle başlar.

7. Sorular か ile biter

Cümle sonundaki か (ka) onu soru yapar (Wiktionary) — Türkçedeki mı gibi, sözcük dizimi değişmeden. Britannica’nın O-iki-ni narimasu ka örneği nazik bir “Gidiyor musunuz?”dur (Britannica).

8. Sayma sözcükleriyle sayılır

Sayılar, sayılan şeye göre değişen bir sayma sözcüğü alır — Türkçedeki “iki tane”, “bir dilim” gibi ama çok daha sistemli: 本 (hon) kalem, içecek bardağı ya da tren gibi uzun, silindir biçimli şeyleri sayar (Wiktionary). Yaygın sayma sözcüklerini birlikte kullanıldıkları isimlerle öğrenin. Çince de benzer çalışır — Çince gramer temelleri ile karşılaştırın.

Bir bakışta sekiz kural

KuralÖrnekDikkat
Fiil sondaりんごを買うnesne fiilden önce
İlgeçlerが özne · を nesneişlevi yer değil ilgeç belirler
Konu はこれは本だは (konu) が (özne) değildir
Uyum yok書いたözne çoğu zaman söylenmez
Çekimli sıfatlar山が高いsıfattan sonra “olmak” yok
Nezaket書く / 書きますます biçimiyle başlayın
Sorular…ますかaynı dizim, sonda か
Sayma sözcükleriuzun şeyler için 本sayma sözcüğünü isimle öğrenin

Kurallar nereden geliyor: Japonca dilbilgisi 1.200 yıl boyunca dikkat çekici ölçüde sabit kaldı — bkz. Japoncanın tarihi. Bağlam için: Japonca neden öğrenilmeli? ve nerede konuşulur.

İlgeçleri ve sayma sözcükleriyle Japonca kelimeler öğrenin

Dilbilgisinin kelimelere ihtiyacı var. 16Word size günde 16 Japonca kelime verir: aktif hatırlama, aralıklı tekrar ve cevaplar arasında kısa bir Blocks oyunu — başlamak ücretsiz.

Öğrenmeye devam edin

Sık sorulan sorular

Japoncada sözcük dizimi nasıldır?

Özne–nesne–yüklem: fiil sona gelir ve niteleyenler niteledikleri sözcükten önce gelir — Türkçedeki gibi.

は ile が arasındaki fark nedir?

は (wa) cümlenin konusunu, が (ga) dilbilgisel özneyi işaretler. John-wa kita John’dan söz eder; John-ga kita sadece John’un geldiğini bildirir.

Japonca fiiller ben, sen, o diye çekilir mi?

Hayır. Japonca fiiller özneyle kişi, sayı ya da cinsiyet bakımından asla uyuşmaz; zamana ve nezakete göre değişir.

ます ne demek?

Fiilin nazik ekidir: kakimasu, kaku (yazmak) fiilinin nazik biçimidir. Konuşulan kişiye karşı nezaketi ifade eder.

Japoncada soru nasıl sorulur?

Cümlenin sonuna か (ka) eklenir; sözcük dizimi değişmez.

Was this guide useful?

Resmî kaynaklar

Okumaya devam edin